• Badano 161 dorosłych z nieleczoną, potwierdzoną biopsją celiakią oraz 40 osób bez choroby. Oceniono 92 białka związane ze stanem zapalnym.
• 24 z 92 białek miały wyższe stężenia u osób z nieleczoną celiakią; po uwzględnieniu wieku i płci z chorobą nadal istotnie związane były 23.
• Stężenia części markerów korelowały z poziomem przeciwciał charakterystycznych dla celiakii, a 5 białek było związanych z nasileniem uszkodzenia jelita w biopsji.
• Po medianie 12,4 miesiąca diety bezglutenowej u 63 obserwowanych pacjentów większość markerów się obniżyła. Jednak 9 białek pozostawało istotnie podwyższonych względem osób bez celiakii. Może to sugerować utrzymywanie się niewielkiej aktywności zapalnej u części leczonych osób.
• Potencjalnie takie markery mogłyby w przyszłości wspierać ocenę aktywności choroby i gojenia błony śluzowej bez konieczności każdorazowej biopsji. Do zastosowania klinicznego potrzebna jest jednak dalsza walidacja.
Ograniczenia: badanie miało charakter eksploracyjny, obejmowało stosunkowo niewielką grupę kontrolną i nie przeprowadzono formalnej kalkulacji mocy statystycznej. Wyniki nie potwierdzają jeszcze przydatności tych markerów jako samodzielnego testu diagnostycznego.
Wniosek:
Specyficzny profil białek zapalnych we krwi korelował z aktywnością celiakii i nasileniem zmian w błonie śluzowej jelita, ale na razie nie jest to gotowy test diagnostyczny.
Źródło: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0016508526071556