Duże badanie kohortowe z UK Biobank objęło 502 188 osób w wieku 37–73 lat, obserwowanych medianowo przez 13,6 roku. W tym czasie odnotowano 43 764 zgony. • Zależność miała kształt litery U: większe ryzyko obserwowano zarówno przy niskich, jak i bardzo wysokich wartościach Hb. • WHO definiuje niedokrwistość jako Hb <13 g/dL u mężczyzn i…
• Zidentyfikowano 1260 wariantów genetycznych związanych z cechami Wielkiej Piątki; 824 były nowe. • Wspólne warianty genetyczne wyjaśniały ok. 4,8–9,3% zmienności poszczególnych cech. Przy uwzględnieniu typowej rzetelności pomiaru było to ok. 9,3–13,3%. • Efekty pojedynczych wariantów były bardzo małe – osobowość ma skrajnie poligeniczny charakter, czyli wiąże się z tysiącami wariantów o niewielkim znaczeniu. •…
• Badacze ocenili 39 osób, porównując ich sprawność podczas 28 godzin bez snu oraz po alkoholu do stężenia ok. 0,1% BAC. • Po 17–19 godzinach czuwania wyniki części testów były podobne lub gorsze niż przy BAC 0,05%. • W niektórych testach czas reakcji był nawet o 50% wolniejszy, a dokładność istotnie gorsza. • Przy dłuższym…
• Co zrobiono? W prospektywnym badaniu kohortowym w Chinach analizowano stężenia B12 i folianów u 3032 par z pobraniem krwi w ciągu 4 miesięcy przed poczęciem oraz u 17 765 kobiet z pobraniem we wczesnej ciąży. W tych dwóch analizach odnotowano odpowiednio 73 i 327 przypadków wad wrodzonych. • B12 u przyszłych ojców: przewidywana częstość…
• Analizowano dane 82 009 osób, a w trakcie ponad 1,6 mln osobolat obserwacji rozpoznano 3170 przypadków raka jelita grubego. • U mężczyzn z najwyższym spożyciem azotynów ryzyko raka jelita grubego było o 23% wyższe niż w grupie z najniższym spożyciem: HR 1,23. • Najsilniejszy związek dotyczył raka dystalnej części okrężnicy: HR 1,50, czyli około…
• Do badania włączono 79 dorosłych z MASLD i BMI ≤30 kg/m². • Grupa interwencyjna jadła codziennie 200 g surowych pomidorów + 50 g sosu pomidorowego. • Wskaźnik CAP w FibroScan zmniejszył się bardziej w grupie pomidorowej: −35 vs −18 dB/m. Różnica utrzymywała się po uwzględnieniu wieku, płci i BMI. • Co ciekawe, efekt wystąpił…
• Badacze przeanalizowali 43 584 limfocyty T od 28 osób: 8 w wieku 70–99 lat, 10 stulatków i 10 superstulatków (≥110 lat). • Mediana udziału CD4 CTL rosła wraz z wiekiem: 4,0% → 9,6% → 17,6% (p=0,029). • Analiza ponad 5 mln komórek z 1512 publicznych próbek sugerowała, że wyraźna ekspansja tych komórek pojawia się…
• Większa gęstość błonnika była związana z +0,59 pkt proc. snu głębokiego, +0,76 pkt proc. REM i -1,35 pkt proc. snu lekkiego. Nocna częstość rytmu serca była niższa o średnio 1,14/min. • Większa różnorodność produktów roślinnych oraz większy udział pełnowartościowej żywności roślinnej również wiązały się z niższą nocną częstością rytmu serca. • Wyższy Dietary Phytochemical…
• Przeanalizowano dane z 12,7 mln aktów zgonu w USA z lat 2020–2024, w tym 14 190 pilotów i 7 170 członków personelu kabinowego. • Co ważne, podobnego sygnału nie obserwowano u mechaników i monterów samolotów, czyli osób pracujących przy lotnictwie, ale bez przewlekłej ekspozycji na promieniowanie kosmiczne podczas lotów. Wyniki wzmacniają hipotezę o znaczeniu…
• IARC: grupa 2A – „probably carcinogenic to humans”. • Dowody u ludzi pozostają ograniczone, szczególnie analizowany jest rak piersi. • Autorzy ECAC5 wskazują pracę nocną jako obszar wymagający dalszych badań i działań profilaktycznych. • To element szerszego problemu: w badaniu EU-OSHA ok. 47% pracowników w 6 krajach UE uznano za narażonych na co najmniej…